قاف

قاف وَالقُرآن المجید

ق. سوگند به قرآن باشکوه (و) جلالت و وسعت جهانگیرش،

عَجِبُوا ان جاآهُم مُنذِر مِنهُم فَقَالَ الکافرون هَذا شَیۡءٌ عجیب

(که آنان نگرویدند) بلکه از اینکه هشداردهنده‌ای از خودشان برایشان آمد در شگفت شدند. پس کافران گفتند: «این (محمّد و حکایت معاد) چیزی عجیب است.»

آءذا مِتۡنَا وَ کُنَّا ذَ ایمان لِکَ رَجْعُ بعید

«آیا چون مُردیم و خاک شدیم (از نو زنده می‌شویم)؟ این بازگشتی بعید (و دور از عقل و منطق) است!»

غَد عَلِمنَا تَنقُصُ الارض وعِندَنَا کِتَابُون حفیظ

(ما) همانا دانسته‌ایم آنچه را که زمین از (کیفیت) اجسادشان فرو می‌کاهد. و پیش ما کتابی [:نوشته‌ای] نگهبان است.

کَذّبو بلحق لَمَّا امر مریجین

بلکه با حق هنگامی که برایشان آمده (همو را) تکذیب کردند. پس آنها در ژرفای کاری در هم و سر در گم (مانده)اند.

افلم یَنظُرُو اِلی آسمان فوقهم کیف بنیٰنها وَزَیَّنَّاهَا وَما لَهَا مِن فُرُوج

پس مگر به آسمان بالای سرشان ننگریسته‌اند که چگونه آن را ساخته و پرداخته و زینتش داده‌ایم و برای آن هیچ گونه شکاف‌ها و سوراخ‌هایی نیست.

والارض مَدَنَها وا القینا فِیهَا رَوَ ایمان سِیَ و أنبتنا فِیهَا مِن کُلّی زوج بَهِیجࣲ

و زمین را فرو کشیدیم و در آن (لنگرآسا) کوه‌هایی را فرو افکندیم و در آن از هرگونه جفت دل‌انگیزی رویاندیم.

تبصره وَذیکرا لِ کُل عبد مُنِیبࣲ

(تا) برای هر بنده‌ی راهوار توبه‌کاری، بینش‌افزا و یادواره‌ای باشد.

وَ نَزَّلْنَا مِنَ آسمان ما مبارک فَأَنۢبَتۡنَا بِهِی وَحَبَّ الحصید

و از آسمان، آبی پربرکت به‌تدریج فرود آوردیم، پس با آن باغ‌ها و دانه‌های دروکردنی را رویانیدیم.

والنخله باسقات لَّهَا طلاون نظید

و درختان خرما را (هم) در حالی که فراورده‌هایی روی هم چیده دارند.

رزق لِلعِباد وَأَحْیَیْنَا بِهِی بلده میت کَذَ ایمان لِکَ الخروج

حال آنکه (این‌ها همه) برای روزی بندگان (من) است. و با آن (آب) سرزمین مرده‌ای را زنده گردانیدیم. بیرون شدن مردگان (نیز) بدان‌گونه است.

کَذَّبَت قبلهم قوم وَ أَصحاب الرس ثَمود

پیش از ایشان قوم نوح و اصحاب رسّ و ثمود،

وعاد فرعون وَإِخوَ ایمان نُ

و عاد و فرعون، برادران لوط،

وَ أَصحاب الایکه وقوم تُبّع کُل کَذَّبَ الرسل فَحَقَّ وعید

و بیشه‌نشینان و قوم تُبّع، همه‌، فرستادگان (ما) را تکذیب کردند. پس وعده‌ی (عذاب) مرا سزاوار شدند.

افعیینا بل خلقی الاولی هم فی لَبۡسࣲ خَلق جَدِید

پس مگر (ما) به آفرینش نخستین(مان) ناتوان شده‌ایم‌؟ (نه!) بلکه آنان از آفرینش جدید در شبهه‌اند.

وَ لَقَد خَلَقنَا الانسان ونعلم توسویسو بِهِی نَفْسُهُ وَ نَحنُ اقربو الیه حَبۡلِ الورید

و ما بی‌گمان انسان را به‌راستی آفریدیم حال آنکه می‌دانیم نفس او چه وسوسه‌ای به او می‌کند و ما از شاهرگ (او) به او نزدیکتریم.

اِذ یتلقی المتلقیان عَنِ الیمین واعن الشمالی قاعِد

چون دو (فرشته‌ی) دریافت کننده‌- نشسته‌ای از راست و نشسته‌ای از چپ- (از اعمالش را) به خوبی دریافت می‌دارند.

ما یَلْفِظُ مِن قَول اِلا لَدَیه رَقِیبٌ عَتید

(آدمی) هیچ جریانی را به لفظ در نمی‌آورد مگر اینکه مراقبی آماده و نیرومند و حسابگر نزد اوست (و آن را به خوبی و درستی ضبط و ثبت می‌کند).

وجاءت سَكْرَةُ الموت ذَ ایمان لِکَ کُنتَ مِنه تَحید

و بیهوشی مرگ، به‌راستی در رسید (و) این همان است که از آن گریزان بوده‌ای.

وَنُفِخَ فی ذَ ایمان لِکَ یوم الوعید

و در صور [:شیپور جان‌افزا] دمیده شد. این است روز تهدید (من).

وجاءت کُلُّ نفس مَعَهَا ساعق وشهید

و هر کسی آمد (در حالی که) با او سوق‌دهنده و گواهی‌دهنده‌ای است،

لقد کُنتَ فی غفلت هَذا فَكَشْفْنَا عنک غِطآءَکَ فَبَصَرُک الْیَوْمَ حدید

(به او می‌گویند:) «همواره از این (حال) سخت در (ژرفای) غفلت بوده‌ای. پس ما پرده‌ات را (از جلو دیدگانت) برداشتیم‌. پس دیده‌ات امروز تیزبین است.»

وَ قالَ قَرینُهُ هَذا لَدَیَّ عَتیدٌ

و (فرشته‌ی) همنشین او می‌گوید: «این است آنچه پیش من (به گونه‌ای محکم و روشن) نگهبانی شده است.»

القیا فی جهنم کُلا کفار عنید

(به آن دو فرشته خطاب می‌شود:) «هر کافر سرسختی را در جهنم فرو افکنید.»

مَنّاع لِلْخَیر مُعْتَد مُریبٍ

«(که) بسی باز دارنده‌ی از هر خیری (بوده) است و (هر) متجاوزِ شک مستند آورنده‌ای را نیز.»

الذی جَعَلَ مَعَ الله الاهان فَأَلْقِیَاهُ فی العذاب الشّدید

«کسی که با خدا، خدایی دیگر قرار داده. پس (ای دو فرشته!) او را در عذاب شدید فرو افکنید.»

قالَ قَرینُهُ مَاۤ اطغیته ولٰکین کانا فی ضلال

همدمش [:شیطان] گفت: «پروردگارمان! من او را به طغیان وا نداشتم، ولی (خودش) در گمراهی دور و درازی بوده است.»

قالَ تَخْتَسِپْمُ لَدَیَّ وقید قَدَّمْتُ بِلوَعید

(خدا) فرمود: «در پیشگاه من (با همدیگر) مستیزید حال آنکه به‌راستی از پیش به شما هشدار این وعده‌ی عذاب را داده بودم.»

یُبَدَّلُ القال لَدَیَّ اَنا بظلم لِلْعَبِیدِ

«پیش من (این) گفتمان دگرگون نمی‌گردد و من (نسبت) به بندگانم زیاد بیدادگر نیستم.»

یوم لِ جَهَنَّم هَلِ امتلات وَتَقُولُ هل مِن مزید

(همی بنگر) روزی را که (ما) به دوزخ می‌گوییم: «آیا پر شدی‌؟» و (او) می‌گوید: «آیا بیشتر (هم) هست‌؟»

وا اُزلیفَت الجنّة للمتقین غیر بعید

و بهشت برای پرهیزگاران با آرایشی (ویژه) نزدیک آورده شد، حال آنکه دور (هم) نیست.

هَذا توعدونون لِ کُل اَوّابین حفیظ

(و به آنان گویند:) «این همان است که وعده داده می‌شوید (و) برای هر بسیار راهوار (سوی خدا و) نگهدار (حدود خدا) است.»

خَشِیَ الرحمن بلغیبی وجا بقلب مُنِیبٍ

کسی که (خدای) رحمان را به پنهان هراس داشت و با دلی پیاپی بازگشت‌کننده‌ی سوی خدا آمد.

اُذخُلوهَا بسلام ذَ ایمان لِکَ یوم الخلود

«به سلامتی (و شادکامی) در آن درآی (که) این روز جاودانگی است.»

ما یَشَاءُونَ فِیهَا ولادینا مَزِید

هر چه بخواهند در آنجا برایشان (آماده) است و پیش ما فزون‌تر (از خواستارشان) است.

مِّن قرن هم اشد بَطش فَنَقَّبُوا۟ فی البلاد هل مِن ماحیص

و چه بسیار نسل‌هایی را پیش از ایشان هلاک کردیم (که) ایشان حمله‌ورتر از اینان بودند. پس در شهرها پرسه‌ای زده بودند. (اما سرانجام) مگر گریزگاهی هست‌؟

اِنَّ فی ذَ ایمان لِکَ لَذِکرَىٰ کانا قَلْب اَو ال-قایا السَّمْعَ وَهُوَ شَهِید

همانا در این (عقوبت‌ها) برای هر که دلی داشته و گوش (دل برای دریافت حق) افکنده - در حالی که خود هم گواه است- بی‌گمان یادواره‌ای (درخشان) است.

وَ لَقَد خَلَقنَا السَّماء ایمان ته والارض وَما بَینَهُمَا فی سِتَّه ایّام وَما مسنا مِن لُغُوب

به‌راستی ما آسمان‌ها و زمین و آنچه را که میان آن دو است بی‌چون در شش روز [:زمان] آفریدیم. و هرگز ما را هیچ‌گونه خستگی لمس نکرد.

فاصبر علی یقولون وَ سَبِّح بِحَمْدِ رَبِّک قبله طُلُوعِ اش‌شمسی وقبل الغروب

پس بر آنچه می‌گویند صبر کن و پیش از برآمدن آفتاب و پیش از غروب با ستایش پروردگارت تسبیح گوی.

وَمِن اللیل فَسَبِّحُه وا اَدبار السجود

و پاره‌ای از شب و به دنباله‌های سجود او را تسبیح گوی.

وَستَم یوم یُنَادِ المنادی مِن مکان قَرِیب

و روزی که منادی از جایی نزدیک ندا در دهد، به‌گوش (و به‌هوش) باش.

یوم یسمعون الصیحه ذَ ایمان لِکَ یوم الخروج

روزی که فریاد رستاخیز [:جان‌خواه] را بحقّ می‌شنوند، آن (روز)، روز بیرون آمدن (از گورستان مرگ به آستانه‌ی زندگی) است.

نَحنُ نُحیی ونمیتو وَإِلَیۡنَا المصیر

بی‌گمان ما (هم)آنیم که خود زنده می‌کنیم و (هم‌) خود می‌میرانیم و همه‌ی برگشت‌ها تنها سوی ماست.

یوم تَشَقُّقُ الارض انهُم ذَ ایمان لِکَ حَشر عَلَینا

روزی که زمین به سرعت از (اجساد) آنان جدا و شکافته می‌شود. این گردآوری برما آسان است.

نَحنُ اَعلَم بِمَا اَنتَ بِجَبّار فَذکّیر بل قرآن مَن یخافو وعید

ما بدانچه می‌گویند داناتریم و تو به اجبار وادار کننده‌ی آنان (به ایمان) نیستی. پس با قرآن هر که را از تهدید من می‌ترسد یادآوری کن.